ถ้าคุณเป็นฝ่ายซ่อมบำรุงที่ดูแลหุ่นหลายยี่ห้อในโรงงานเดียวกัน คุณน่าจะเคยเจอสถานการณ์นี้ — เปิดคู่มือหุ่น FANUC แล้วเจอรหัสจาระบีระบุชัดเจน แต่พอหันไปดูหุ่น Yaskawa หรือ Nachi ที่อยู่ถัดไปสองสเตชัน กลับหาข้อมูลภาษาไทยแทบไม่ได้เลยว่าต้องใช้ตัวไหน
คำตอบสั้น ๆ คือ หุ่นอุตสาหกรรมแบรนด์ญี่ปุ่นส่วนใหญ่ใช้ชุดเกียร์ทดรอบความแม่นยำสูงชนิดเดียวกัน คือเกียร์ RV แบบไซคลอยด์ (cycloidal reducer) และเมื่อหัวใจกลไกเหมือนกัน สารหล่อลื่นที่ผู้ผลิตกำหนดจึงอยู่ในกลุ่มเดียวกันเป็นส่วนใหญ่ คือจาระบีกึ่งเหลวเบอร์ NLGI 0 หรือ 00 ที่มีสารรับแรงกดสูง (EP)
แต่ "อยู่ในกลุ่มเดียวกัน" ไม่ได้แปลว่า "หยิบตัวไหนก็ได้" — และนี่คือจุดที่บทความนี้จะพาไปดูให้ครบทั้งสองด้าน
ⓘ หมายเหตุก่อนอ่าน: GIN189 เป็นผู้จำหน่ายจาระบีและน้ำมันเกียร์ที่ตรงสเปกตามที่ผู้ผลิตกำหนด (Part No. ตรงกัน) ไม่ได้เป็นตัวแทนจำหน่ายหรือพันธมิตรอย่างเป็นทางการของแบรนด์หุ่นยนต์ใด ๆ ข้อมูลในบทความนี้เป็นความรู้เพื่อช่วยวางแผน ไม่ใช่เอกสารทางการของผู้ผลิตหุ่น — เกรดจริงของรุ่นที่คุณใช้ ต้องยึดคู่มือ maintenance ของรุ่นนั้นเป็นหลักเสมอ
ทำไมหุ่นหลายแบรนด์ถึงใช้จาระบีเกรดใกล้เคียงกัน
▶ ตอบสั้น: เพราะผู้ผลิตหุ่นยนต์ส่วนใหญ่ไม่ได้ผลิตชุดเกียร์ทดรอบเอง แต่ซื้อเกียร์ RV แบบไซคลอยด์จากผู้ผลิตเกียร์เฉพาะทางไปประกอบ เมื่อชุดเกียร์ที่อยู่ในข้อต่อเป็นตระกูลเดียวกัน สารหล่อลื่นที่ผู้ผลิตเกียร์กำหนดจึงเป็นกลุ่มเดียวกันด้วย คือ จาระบีกึ่งเหลวเบอร์ NLGI 0 หรือ 00 ที่มีสารรับแรงกดสูง (EP) — แต่แต่ละแบรนด์หุ่นจะออก รหัส Part No. ของตัวเอง ครอบทับอีกชั้น จึงต้องเช็กรหัสของรุ่นนั้นก่อนสั่งทุกครั้ง
หุ่นยนต์คือ "ชุดประกอบ" ไม่ใช่ของที่ผลิตทั้งตัวจากโรงงานเดียว
แขนหุ่นยนต์อุตสาหกรรม 6 แกน 1 ตัว ประกอบจากชิ้นส่วนหลักหลายกลุ่ม — โครงสร้างแขน มอเตอร์เซอร์โว ตัวควบคุม ซอฟต์แวร์ และ ชุดเกียร์ทดรอบความแม่นยำสูง (precision reduction gear) ที่ข้อต่อแต่ละแกน
กลุ่มสุดท้ายนี่แหละคือหัวใจของเรื่อง เพราะเกียร์ทดรอบความแม่นยำสูงเป็นชิ้นส่วนที่ผลิตยากมาก ต้องการความแม่นยำระดับ backlash ต่ำมากและอายุใช้งานยาว ผู้ผลิตหุ่นยนต์ส่วนใหญ่จึงเลือก ซื้อจากผู้ผลิตเกียร์เฉพาะทาง มากกว่าจะลงทุนผลิตเอง
ผลก็คือหุ่นที่โลโก้ต่างกันคนละยี่ห้อ เมื่อเปิดฝาข้อต่อออกมาดู อาจเจอเกียร์ตระกูลเดียวกันอยู่ข้างใน
เกียร์ RV แบบไซคลอยด์ = จุดร่วมของหุ่นแบรนด์ญี่ปุ่น
เกียร์ RV (cycloidal reducer) ทำงานด้วยจานไซคลอยด์ที่กลิ้งเยื้องศูนย์ ทำให้มีจุดสัมผัสรับโหลดจำนวนมากพร้อมกันในพื้นที่แคบ นี่คือเหตุผลที่เกียร์แบบนี้รับโหลดสูง ทนแรงกระแทก และมี backlash ต่ำ — เหมาะกับแกนฐาน (แกน 1-2-3) ที่รับน้ำหนักทั้งแขน
และเพราะกลไกมีจุดสัมผัสเยอะและรับแรงกดสูงในพื้นที่แคบ สารหล่อลื่นที่ใช้จึงต้องมีคุณสมบัติเฉพาะร่วมกัน 3 ข้อ ไม่ว่าจะติดตั้งอยู่ในหุ่นแบรนด์ไหน
- เนื้อกึ่งเหลว เบอร์ NLGI 0 หรือ 00 — เหลวพอที่จะไหลกลับเข้าเคลือบจุดขบฟันเกียร์และลูกปืนเข็มได้เอง แต่ยังเกาะอยู่ในเรือนเกียร์ ไม่ไหลกองก้นห้องเกียร์
- รับแรงกดสูง (EP) — มีสารเพิ่มการรับแรงกด เช่น ลิเทียม EP หรือ ลิเทียม + โมลิบดีนัม กันฟิล์มขาดตรงจุดสัมผัสที่รับโหลดสูง
- แรงต้านการกวนต่ำ — ไม่ให้มอเตอร์เสียกำลังไปกวนจาระบีจนเกิดความร้อนสะสมในเรือนเกียร์
ถ้าอยากเข้าใจสเกลเบอร์ NLGI ให้ลึกขึ้นว่าเบอร์ 0 กับ 00 ต่างกันเชิงเนื้อจาระบียังไง อ่านต่อได้ที่ NLGI 0 กับ 00 ต่างกันยังไง? เลือกจาระบีเกียร์หุ่นให้ถูกเบอร์
แล้วทำไมยังต้องเช็ก Part No. อยู่ดี
เพราะเหนือชั้นของ "ผู้ผลิตเกียร์กำหนดจาระบีมาแบบนี้" ยังมีอีกชั้นคือ ผู้ผลิตหุ่นออกรหัสอะไหล่ของตัวเองครอบทับ ตัวอย่างที่ตรวจสอบได้จากเอกสารสาธารณะ
- ฝั่ง FANUC ใช้รหัสตระกูล
A98L-…คู่กับรหัสXGMF-…/LXGMF-… - ฝั่ง Yaskawa (Motoman) ขายจาระบีของผู้ผลิตเกียร์ผ่านพอร์ทัลอะไหล่ของตัวเอง โดยมีเลขอะไหล่ในระบบของ Yaskawa เอง
- ฝั่ง OTC DAIHEN ใน parts list ของหุ่นบางรุ่นระบุจาระบีสำหรับ cycloid/harmonic reducer เป็น Part No. ของ DAIHEN เอง ไม่ได้เขียนชื่อการค้าของจาระบีไว้ตรง ๆ
แปลว่าถ้าไปเปิดคู่มือหุ่นสองยี่ห้อวางเทียบกัน คุณจะเห็นรหัสคนละชุดกันสนิท ทั้งที่เนื้อจาระบีข้างในอาจอยู่ในกลุ่มเดียวกัน — การเทียบจึงต้องเทียบที่ "เกรดและชนิดสารข้น" ไม่ใช่เทียบที่รหัส และต้องมีคนอ่านสเปกให้ก่อนสั่ง
ตารางเทียบ: แบรนด์หุ่น ↔ ชนิดเกียร์ ↔ เกรดจาระบีที่ใช้กันทั่วไป
▶ ตอบสั้น: หุ่นแบรนด์ญี่ปุ่นส่วนใหญ่ใช้ เกียร์ RV ไซคลอยด์ที่แกนฐาน และใช้จาระบีกึ่งเหลว NLGI 0 หรือ 00 แบบ EP ส่วน แกนข้อมือ (4-5-6) หลายรุ่นเป็น Harmonic Drive ซึ่งใช้จาระบีคนละกลุ่ม ห้ามสลับกัน ตารางด้านล่างเป็นแนวทางเบื้องต้นเชิงความรู้เท่านั้น — ไม่ใช่ข้อกำหนดของรุ่นเครื่องใดรุ่นหนึ่ง ต้องยืนยัน Part No./เกรดของรุ่นนั้นจากคู่มือก่อนสั่งทุกครั้ง
| แบรนด์หุ่น | ชนิดเกียร์ที่พบในข้อต่อ | กลุ่มสารหล่อลื่นที่พบบ่อย | ตัวอย่างเกรดในกลุ่มเดียวกัน | ต้องเช็กอะไรก่อนสั่ง |
|---|---|---|---|---|
| FANUC | เกียร์ RV ไซคลอยด์ (แกนฐาน) · บางรุ่นแกนปลายเป็น Harmonic | จาระบี NLGI 0 · บางรุ่นเป็นน้ำมันเกียร์ ISO VG 68 | VIGOGREASE RE0 (NLGI 0, Li EP) · ENEOS BONNOC AX68 (ISO VG 68) | Part No. A98L-0040-0174 (XGMF-16156) ฝั่งจาระบี / A98L-0040-0233 (LXGMF-16156) ฝั่งน้ำมัน |
| Yaskawa (Motoman) | เกียร์ RV ไซคลอยด์ (แกนฐาน S/L/U) | จาระบีกึ่งเหลว NLGI 0 หรือ 00 แบบ EP | อยู่ในกลุ่ม NLGI 0/00 EP เช่น VIGOGREASE RE0 (NLGI 0) หรือ MOLYWHITE RE No.00 (NLGI 00) | เลขอะไหล่ในระบบของ Yaskawa + รุ่น/ปีผลิตของเครื่อง |
| Nachi | เกียร์ RV ไซคลอยด์ (แกนฐาน) | จาระบีกึ่งเหลว NLGI 0 หรือ 00 แบบ EP | อยู่ในกลุ่ม NLGI 0/00 EP | รุ่น/ปีผลิต + เกรดที่คู่มือ maintenance ของรุ่นนั้นระบุ |
| OTC DAIHEN (หุ่นเชื่อม) | ผสมทั้ง cycloid reducer และ harmonic reducer ในตัวเดียวกัน | แกนฐาน = กลุ่มจาระบีเกียร์ RV · แกนปลาย = กลุ่ม Harmonic (คนละกลุ่ม) | ฝั่งเกียร์ RV อยู่ในกลุ่ม NLGI 0/00 EP | Part No. ของ DAIHEN เอง + ต้องแยกให้ชัดว่าจะเติมแกนไหน |
| Panasonic (หุ่นเชื่อม) | เกียร์ทดรอบความแม่นยำสูงจากผู้ผลิตเกียร์เฉพาะทาง | กลุ่มจาระบีเกียร์ทด NLGI 0/00 EP (ตามที่คู่มือรุ่นกำหนด) | อยู่ในกลุ่มเดียวกับข้างต้น | เอกสารสาธารณะระบุเกรดไว้น้อยที่สุดในกลุ่มนี้ — ต้องยืนยันจากคู่มือรุ่นเท่านั้น |
| Kawasaki | เกียร์ทดของ Sumitomo ในหลายรุ่น | จาระบี NLGI 00 ลิเทียม + โมลิบดีนัม EP | Kyodo Yushi MULTEMP FZ No.00 (NLGI 00, ช่วง −40 ถึง +130°C ตามข้อมูลผู้ผลิต) | รุ่นแขนหุ่น + ยืนยันว่าเป็นเกียร์ Sumitomo จริง |
| แกนข้อมือ (4-5-6) ของหลายแบรนด์ | Harmonic Drive (strain wave gear) | คนละกลุ่มกับเกียร์ RV โดยสิ้นเชิง | — (เราไม่มีสินค้ากลุ่มนี้) | ห้ามใช้จาระบีเกียร์ RV แทน — ดูหัวข้อ ขอบเขตที่เราช่วยได้ |
เลื่อนตารางแนวนอนได้บนมือถือ · ตารางนี้เป็นข้อมูลที่เรารวบรวมเอง ไม่ใช่เอกสารทางการของผู้ผลิตหุ่น
แผนผังอย่างง่าย: หุ่น 6 แกนหลายรุ่นมีเกียร์สองกลุ่มในตัวเดียว — เวลาสั่งของต้องระบุแกนเสมอ
เทียบข้ามแบรนด์แบบเห็นภาพรวมทั้งหมดได้ที่ ตารางเทียบ Part No. สารหล่อลื่นหุ่นยนต์
ดูรายแบรนด์: Yaskawa, Nachi, OTC DAIHEN, Panasonic, Kawasaki
▶ ตอบสั้น: จุดร่วมของทุกแบรนด์คือ แกนฐานเป็นเกียร์ RV ที่ใช้จาระบีกึ่งเหลว NLGI 0/00 แบบ EP จุดต่างที่สำคัญที่สุดไม่ใช่ "ยี่ห้อหุ่น" แต่คือ "ยุคของเครื่องและรุ่นเกียร์ที่ติดตั้ง" — และ แต่ละแบรนด์ใช้รหัสอะไหล่คนละระบบ จึงต้องเทียบที่เกรด ไม่ใช่เทียบที่รหัส
Yaskawa (Motoman)
Yaskawa เป็นแบรนด์ที่ตรวจสอบข้อมูลได้ตรงไปตรงมาที่สุดในกลุ่มนี้ เพราะ พอร์ทัลอะไหล่ของ Yaskawa เองมีจาระบีสำหรับเกียร์ทดขายเป็นอะไหล่โดยตรง ทั้งเกรดกึ่งเหลวเบอร์ 0 และเบอร์ 00 ซึ่งเป็นเกรดในตระกูลเดียวกับที่ใช้กับเกียร์ RV ไซคลอยด์ทั่วไป
สิ่งที่ฝ่ายซ่อมบำรุงควรจำเกี่ยวกับ Yaskawa
- แกนที่ต้องเติมจาระบีในหุ่นตระกูล Motoman มักเรียกด้วยตัวอักษรแทนตัวเลข เช่น แกน S / L / U ที่ฐาน และ R / B / T ที่ข้อมือ — เวลาสั่งของหรือถามสเปก ให้ระบุแกนด้วยตัวอักษรตามคู่มือ จะสื่อสารได้ตรงกว่า
- เครื่องต่างรุ่นต่างปีผลิตอาจคนละเบอร์ — พอร์ทัลอะไหล่มีขายทั้งเบอร์ 0 และเบอร์ 00 อยู่คู่กัน จึงต้องดูรุ่นและปีผลิตของเครื่องประกอบเสมอ ไม่เหมาว่าทั้งไลน์ใช้ตัวเดียวกัน
- ปริมาณเติมและรอบเปลี่ยนถ่ายระบุแยกรายแกนในคู่มือ ไม่ใช่ตัวเลขเดียวใช้ทั้งตัว
Nachi
หุ่น Nachi ใช้เกียร์ RV ไซคลอยด์ที่แกนฐานเช่นเดียวกับหุ่นแบรนด์ญี่ปุ่นรายอื่น สารหล่อลื่นจึงอยู่ในกลุ่มจาระบีกึ่งเหลว NLGI 0/00 แบบ EP เหมือนกัน — ส่วนเบอร์ที่ถูกต้องของรุ่นที่คุณดูแล ต้องยืนยันจากคู่มือ maintenance ของรุ่นนั้นเท่านั้น เราไม่ฟันธงแทน เพราะไม่มีเอกสารทางการของ Nachi ในมือ
รอบเปลี่ยนถ่ายของหุ่นกลุ่มนี้ในคู่มือมักระบุเป็น "ทุกกี่ปี" ควบคู่กับ "ทุกกี่ชั่วโมงเดินเครื่อง" แล้วให้ยึดอันที่ถึงก่อน — ต่างจากบางแบรนด์ที่ให้เป็นชั่วโมงอย่างเดียว จุดนี้มีผลกับการวางแผนสั่งของมาก อ่านเรื่องรอบ PM เต็ม ๆ ได้ที่ จาระบีเกียร์หุ่นยนต์ควรเปลี่ยนทุกกี่ชั่วโมง
OTC DAIHEN (หุ่นเชื่อม)
OTC DAIHEN เป็นเคสที่ต้องระวังเป็นพิเศษ ด้วยเหตุผล 2 ข้อ
1) ในหุ่นตัวเดียวมีเกียร์สองชนิด — parts list ของหุ่นบางรุ่นระบุทั้ง cycloid reducer (ตระกูลเดียวกับเกียร์ RV) และ harmonic reducer อยู่ในเครื่องเดียวกัน ซึ่ง ใช้จาระบีคนละกลุ่ม ถ้าสั่งของโดยบอกแค่ "จาระบีหุ่น OTC" โดยไม่ระบุแกน มีโอกาสได้ของผิดกลุ่มสูงมาก
2) DAIHEN ใช้รหัสอะไหล่ของตัวเอง — ใน parts list ระบุจาระบีเป็นรหัสตระกูลของ DAIHEN เอง ไม่ได้เขียนชื่อการค้าของจาระบีไว้ตรง ๆ ทำให้เทียบข้ามแบรนด์ด้วยสายตาไม่ได้ ต้องดูจากเอกสารสเปก/SDS ของตัวจาระบีจริง
สิ่งที่ต้องแจ้งเวลาสอบถาม: รุ่นหุ่น + แกนที่จะเติม + รหัสอะไหล่จาระบีเดิมในคู่มือ (ถ้ามี) — สามอย่างนี้ทำให้เช็กได้ว่าอยู่ในกลุ่มที่เรามีของหรือไม่
Panasonic (หุ่นเชื่อม)
Panasonic เป็นแบรนด์ที่ เอกสารสาธารณะเปิดเผยเกรดจาระบีไว้น้อยที่สุด ในกลุ่มนี้ ข้อมูลที่ยืนยันได้คือหุ่นเชื่อมของ Panasonic ใช้ชุดเกียร์ทดรอบความแม่นยำสูงจากผู้ผลิตเกียร์เฉพาะทางเช่นเดียวกับแบรนด์อื่น ซึ่งหมายความว่าสารหล่อลื่นอยู่ในกลุ่มเดียวกัน
แต่เราจะไม่เขียนว่า "หุ่น Panasonic ใช้ตัวนี้" เพราะ ไม่มีเอกสารทางการที่เผยแพร่สาธารณะยืนยันเกรดเฉพาะรุ่นได้ การเดาแล้วให้ลูกค้าสั่งของตามนั้นคือความเสี่ยงที่ปลายทางเป็นเกียร์เสียหาย
วิธีที่ปลอดภัย: เปิดคู่มือ maintenance หัวข้อ lubrication ของรุ่นนั้น จดชนิด (จาระบี/น้ำมัน) เกรด และปริมาณเติมแยกรายแกน แล้วส่งข้อมูลนั้นมาให้เราเทียบว่าอยู่ในกลุ่มที่เรามีของหรือไม่ — หรือถ่ายรูปฉลากถังเดิมที่ช่างใช้อยู่ส่งมาก็ได้
Kawasaki (เกียร์ Sumitomo)
Kawasaki เป็นข้อยกเว้นที่น่าสนใจในกลุ่มนี้ เพราะหลายรุ่นใช้ เกียร์ทดของ Sumitomo ซึ่งมักผูกกับจาระบี Kyodo Yushi MULTEMP FZ No.00 — จาระบี NLGI 00 ลิเทียม + โมลิบดีนัม EP ทำงานได้ในช่วง −40 ถึง +130°C ตามข้อมูลผู้ผลิต
จุดที่เป็นประโยชน์กับฝ่ายจัดซื้อ: Kyodo Yushi เป็นผู้ผลิตรายเดียวกับที่ผลิตจาระบีในตระกูล MOLYWHITE/VIGOGREASE จึงมีหลายกรณีที่ใช้ทดแทนกันได้ — แต่ย้ำอีกครั้งว่า "หลายกรณี" ไม่ใช่ "ทุกกรณี" ต้องเช็กกับรุ่นเครื่องก่อนเสมอ เจาะลึกตัวนี้ต่อได้ที่ จาระบีหุ่น Kawasaki กับ MULTEMP FZ No.00
ใช้หุ่นแบรนด์อื่นที่ไม่ใช่ FANUC อยู่ ไม่แน่ใจว่าต้องใช้ตัวไหน?
แจ้ง ยี่ห้อ + รุ่นหุ่น + แกนที่จะเติม มาทางไลน์ @620fnswu เราช่วยเช็กให้ว่าเกรดที่คู่มือระบุอยู่ในกลุ่มที่เรามีของหรือไม่ ถ้าไม่มีเราบอกตรง ๆ ไม่แนะนำให้ใช้ของเทียบเกรดมั่ว — ถ้ามี Part No. เดิมหรือรูปฉลากถังเก่าส่งมาด้วย จะเช็กได้เร็วขึ้น
ทักไลน์เช็กสเปก/สต็อกช่วยเทียบสเปกให้ฟรี ไม่มีข้อผูกมัด — สอบถามราคาทางไลน์ได้เลย
ข้อควรระวัง: ทำไม "เกรดใกล้กัน" ไม่เท่ากับ "ใช้แทนกันได้"
▶ ตอบสั้น: เพราะความต่างที่มองไม่เห็นจากชื่อเกรดมีอย่างน้อย 4 ชั้น — (1) เบอร์ NLGI ต่างกันแค่ 0 กับ 00 ก็คนละพฤติกรรมการไหลในเกียร์ (2) ชนิดสารข้น (thickener) ต่างกันอาจผสมกันไม่ได้ (3) ชนิดน้ำมันพื้นและค่าความหนืดต่างกัน (4) เงื่อนไขการรับประกันของผู้ผลิตหุ่นผูกกับสเปกที่กำหนดไว้ — จุดที่พังบ่อยที่สุดหน้างานคือการอัดของใหม่ทับของเก่าคนละชนิดโดยไม่ไล่ของเก่าออกก่อน
ชั้นที่ 1: เบอร์ NLGI 0 กับ 00 ไม่ใช่ "เกือบเหมือนกัน"
ตัวเลขต่างกันหนึ่งขั้น แต่พฤติกรรมในเรือนเกียร์ต่างกันจริง เบอร์ 00 เหลวกว่า ไหลเข้าซอกได้ลื่นกว่า แต่ก็มีโอกาสรั่วผ่านซีลที่ออกแบบมาสำหรับเนื้อข้นกว่าได้ ส่วนเบอร์ 0 อยู่ตัวกว่าเล็กน้อย
ผู้ผลิตเลือกเบอร์ให้แต่ละรุ่นโดยคิดร่วมกับการออกแบบซีลและปริมาตรห้องเกียร์แล้ว การสลับเบอร์เองจึงไม่ใช่ "ปรับนิดหน่อย" แต่คือการเปลี่ยนเงื่อนไขที่เครื่องถูกออกแบบมา
ชั้นที่ 2: ชนิดสารข้น (thickener) ผสมกันแล้วอาจพัง
จาระบีไม่ได้มีแค่น้ำมัน แต่มีโครงตาข่ายของสารข้นทำหน้าที่อุ้มน้ำมันไว้ ปัญหาเกิดเมื่อเอาสารข้นคนละชนิดมาเจอกัน โดยเฉพาะคู่ที่รู้กันว่าเข้ากันไม่ได้ เช่น จาระบีลิเทียมกับจาระบีโพลียูเรีย โครงสร้างที่อุ้มน้ำมันจะพัง จาระบีปล่อยน้ำมันทิ้ง แล้วฟิล์มหล่อลื่นล้มเหลวโดยที่ไม่มีอาการให้เห็นตอนอัด
รายละเอียดอาการและขั้นตอนไล่ของเก่า (purging) อ่านต่อได้ที่ ผสมจาระบีข้ามสูตร ทำไมเกียร์พังโดยไม่รู้ตัว
ชั้นที่ 3: ชนิดน้ำมันพื้นและความหนืด
จาระบีสองตัวที่เบอร์ NLGI เท่ากันอาจใช้น้ำมันพื้นคนละชนิด (แร่ / สังเคราะห์) และค่าความหนืดของน้ำมันพื้นต่างกัน ซึ่งมีผลกับความหนาของฟิล์มที่จุดขบฟันเกียร์และแรงบิดตอนสตาร์ตเย็นโดยตรง — เบอร์เดียวกันจึงไม่ได้แปลว่าคุณสมบัติเหมือนกัน
ชั้นที่ 4: เงื่อนไขการรับประกัน
การใช้สารหล่อลื่นนอกสเปกที่ผู้ผลิตหุ่นกำหนด อาจกระทบสิทธิ์ตามเงื่อนไขการรับประกันของผู้ผลิต ประเด็นนี้เราไม่สามารถฟันธงแทนผู้ผลิตแต่ละรายได้ และเราก็ไม่ใช่ตัวแทนของแบรนด์เหล่านั้น สิ่งที่เราทำได้คือเตือนให้ตรวจสอบเงื่อนไขกับผู้ผลิตหุ่นหรือผู้ที่ดูแลสัญญาบริการของคุณก่อนตัดสินใจ
ต้นทุนของการเลือกผิด
ชุดเกียร์ทดรอบความแม่นยำสูงเป็นชิ้นส่วนที่มี lead time สั่งของยาว การประหยัดที่ค่าสารหล่อลื่นแล้วแลกมาด้วยการเปลี่ยน reducer พร้อม downtime ของไลน์ผลิต แทบไม่เคยคุ้มในทางบัญชี — อ่านอาการที่สังเกตได้หน้างานทั้ง 6 แบบได้ที่ เติมจาระบีผิดสเปกเกียร์ RV เสี่ยงอะไร และป้องกันยังไง
วิธีเทียบจากฉลากถังเดิม 4 ขั้นตอน
▶ ตอบสั้น: ถ้าไม่มีคู่มืออยู่ในมือ ให้เทียบจากถังเดิม 4 ขั้น — (1) ถ่ายรูปฉลากให้เห็นชื่อรุ่นและเบอร์เกรดชัด (2) จดชนิดสารข้นและคำว่า EP ถ้ามี (3) จดขนาดบรรจุกับ Part No. บนฉลากหรือกล่อง (4) เทียบกับสิ่งที่คู่มือของรุ่นระบุ — ข้อสุดท้ายสำคัญที่สุด เพราะ ของที่ใช้อยู่ไม่ได้แปลว่าถูกเสมอไป ถ้าคนก่อนหน้าเลือกผิด การทำตามก็คือทำผิดต่อ
ขั้นที่ 1: ถ่ายรูปฉลากให้ครบมุม
ถ่าย 3 รูปเป็นอย่างน้อย
- ด้านหน้าถัง ให้เห็นชื่อการค้าและเบอร์เกรดเต็ม (เช่น มีคำว่า No.00 หรือ RE0 ต่อท้าย)
- ฉลากด้านข้าง/ด้านหลัง ที่มักมีข้อมูลผู้ผลิต ขนาดบรรจุ และรหัสล็อต
- สติกเกอร์รหัสอะไหล่ ถ้าถังถูกซื้อผ่านผู้ผลิตหุ่น มักมีสติกเกอร์รหัสของแบรนด์หุ่นแปะทับอีกชั้น — ชิ้นนี้มีค่ามากในการเทียบ
ขั้นที่ 2: อ่านให้ได้ 3 อย่างจากฉลาก
| สิ่งที่ต้องอ่านให้เจอ | ทำไมสำคัญ |
|---|---|
| เบอร์เกรด (NLGI 0 / 00 หรือ ISO VG …) | บอกว่าเป็นสายจาระบีหรือสายน้ำมัน และเนื้อความข้น-เหลวระดับไหน |
| ชนิดสารข้น + คำว่า EP | เช่น ลิเทียม (Lithium soap) หรือ ลิเทียม + โมลิบดีนัม — ใช้เช็กว่าผสมกับของใหม่ได้หรือไม่ |
| ชื่อรุ่น/ชื่อการค้าเต็ม | ชื่อย่อในใบสั่งซื้อมักตกหล่นจนสั่งผิดเบอร์ เช่น เขียนแค่ "RE" โดยไม่มีเลข |
เลื่อนตารางแนวนอนได้บนมือถือ
ขั้นที่ 3: จดขนาดบรรจุและปริมาณที่ใช้ต่อรอบ
จาระบีเกียร์หุ่นยนต์ส่วนใหญ่มาในรูปแบบถัง Pail ส่วนน้ำมันเกียร์มักเป็นแกลลอน และบางรุ่นมีแบบหลอด cartridge สำหรับอัดเติมทีละนิด — จดไว้ว่าไลน์ของคุณใช้แบบไหนและใช้ไปเท่าไรต่อรอบ PM จะช่วยให้วางแผนสั่งของได้แม่นและไม่ต้องสั่งฉุกเฉิน
ขั้นที่ 4: เทียบกับคู่มือ แล้วค่อยสรุป
นี่คือขั้นที่คนข้ามบ่อยที่สุด ของที่อยู่ในถังตอนนี้ไม่ใช่หลักฐานว่าถูกต้อง — โรงงานที่เปลี่ยนทีมช่าง รับเครื่องมือสอง หรือเคยซื้อของทดแทนตอนของขาด มีโอกาสสูงที่ของที่ใช้อยู่จะไม่ตรงกับที่คู่มือระบุ
ลำดับความน่าเชื่อถือที่ถูกต้องคือ คู่มือ maintenance ของรุ่น > Part No. เดิมในเอกสารจัดซื้อ > ฉลากถังที่ใช้อยู่
ถ้าเทียบแล้วพบว่าไม่ตรง อย่าเพิ่งอัดทับ — ให้วางแผนไล่ของเก่าออกอย่างเป็นขั้นตอนก่อน วิธีอ่านรหัสสารหล่อลื่นให้เป็นดูได้ที่ ถอดรหัส Part No. สารหล่อลื่นเกียร์หุ่น FANUC ซึ่งอธิบายหลักการอ่านรหัสที่ใช้เทียบข้ามแบรนด์ได้ด้วย
จาระบีและน้ำมันเกียร์ในกลุ่มเกียร์ RV/reducer ที่เรามี
▶ ตอบสั้น: ฝั่งจาระบีมี VIGOGREASE RE0 (NLGI 0, ลิเทียม EP), MOLYWHITE RE No.00 (NLGI 00, ลิเทียม + โมลิบดีนัม EP), RV-GREASE-LB00 (NLGI 00 กึ่งเหลว) และ MULTEMP FZ No.00 (NLGI 00, ช่วง −40 ถึง +130°C) ส่วนฝั่งน้ำมันเกียร์มี ENEOS BONNOC AX68 (ISO VG 68), Nabtesco RV oil SB150 (ISO VG 150) และ Castrol Optigear Synthetic RO150 (ISO VG 150) — ทั้งหมดเป็นกลุ่มสารหล่อลื่นของเกียร์ทด/RV reducer ซึ่งใช้กับหุ่นได้หลายแบรนด์ โดยต้องยืนยันเกรดของรุ่นนั้นก่อนสั่งทุกครั้ง
ฝั่งจาระบี
| สินค้า | เกรด | จุดที่ใช้ |
|---|---|---|
| Nabtesco VIGOGREASE RE0 | NLGI 0 (ลิเทียม EP) | เกียร์ RV Nabtesco เกรดมาตรฐานปัจจุบัน และเป็นสเปกจาระบีของหุ่น FANUC ตาม Part No. ที่กำหนด (A98L-0040-0174 / XGMF-16156) |
| Nabtesco MOLYWHITE RE No.00 | NLGI 00 (ลิเทียม + molybdenum, EP) | เกียร์ RV ไซคลอยด์ของ Nabtesco เกรดมาตรฐานของเครื่องรุ่นเก่า (ก่อนปี 2008) |
| Nabtesco RV-GREASE-LB00 | NLGI 00 (กึ่งเหลว) | ชุดเกียร์ทดรอบความแม่นยำสูง (Precision Reduction Gears / RV Reducer) ในข้อต่อหุ่นยนต์ |
| Kyodo Yushi MULTEMP FZ No.00 | NLGI 00 (ลิเทียม + molybdenum, EP) | เกียร์ทดของแขนหุ่นยนต์ เช่นเกียร์ Sumitomo ในหุ่น Kawasaki — ช่วง −40 ถึง +130°C ตามข้อมูลผู้ผลิต |
เลื่อนตารางแนวนอนได้บนมือถือ · ยืนยันเกรด/Part No. ของรุ่นเครื่องก่อนสั่งทุกครั้ง
ฝั่งน้ำมันเกียร์ (สำหรับ reducer ที่ออกแบบให้ใช้น้ำมัน)
| สินค้า | เกรด | จุดที่ใช้ |
|---|---|---|
| ENEOS BONNOC AX68 | น้ำมันเกียร์สังเคราะห์ PAO, ISO VG 68 (EP แบบซัลเฟอร์-ฟอสฟอรัส) | เกียร์อุตสาหกรรมอัตโนมัติ งานอุณหภูมิสูง-ความเร็วสูง และเป็นสเปกน้ำมันเกียร์ของหุ่น FANUC ตาม Part No. ที่กำหนด (A98L-0040-0233 / LXGMF-16156) |
| Nabtesco RV oil SB150 | น้ำมันเกียร์สังเคราะห์, ISO VG 150 | เกียร์ RV Nabtesco แบบใช้น้ำมันแทนจาระบี งานความเร็วสูงที่ต้องการระบายความร้อนดีกว่าจาระบี |
| Castrol Optigear Synthetic RO150 | น้ำมันเกียร์สังเคราะห์ PAO, ISO VG 150 (VI 130) | เกียร์อุตสาหกรรมและหุ่นยนต์ เฟืองตรง/ดอกจอก/แบริ่ง งานโหลดหนัก |
เลื่อนตารางแนวนอนได้บนมือถือ · ทั้งหมดเป็นรายการที่เรามีในแคตตาล็อก
กลุ่มสารหล่อลื่นเกียร์ทด/RV reducer ที่เราจำหน่าย
ใช้ได้กับหุ่นหลายแบรนด์ที่ใช้เกียร์กลุ่มเดียวกัน — แจ้งยี่ห้อ รุ่น และแกนที่จะเติม เราเช็กให้ก่อนสั่ง




ไม่แน่ใจว่าหุ่นของคุณเป็นสายจาระบีหรือสายน้ำมัน อ่านวิธีดูจากตัวเครื่องได้ที่ เกียร์ RV แบบใช้จาระบีกับแบบใช้น้ำมัน ต่างกันยังไง · ดูรายการสินค้าทั้งหมดที่ จาระบีและน้ำมันเกียร์หุ่นยนต์ที่เรามีสต็อก ดูฝั่งน้ำมันเกียร์ ISO VG 68 / 150 หรือดาวน์โหลด แคตตาล็อกสินค้าฉบับเต็ม
เอกสารประกอบการอนุมัติ: ขอ SDS (เอกสารข้อมูลความปลอดภัย) ของแต่ละรายการกับทีมงานได้ เพื่อใช้ประกอบการอนุมัติของฝ่ายจัดซื้อและฝ่ายความปลอดภัย
ขอบเขตที่เราช่วยได้ และที่เราช่วยไม่ได้
▶ ตอบสั้น: เราช่วยได้ในส่วนของ การเทียบเกรดสารหล่อลื่นกลุ่มเกียร์ทด/RV reducer และจัดหาสินค้าที่ตรงสเปกที่ผู้ผลิตกำหนด (Part No. ตรงกัน) — เราไม่ใช่ตัวแทนจำหน่ายหรือพันธมิตรอย่างเป็นทางการของ FANUC, Yaskawa, Nachi, OTC DAIHEN, Panasonic, Kawasaki หรือแบรนด์หุ่นยนต์ใด ๆ และเราไม่มีจาระบีกลุ่ม Harmonic Drive จำหน่าย ถ้าสิ่งที่คุณต้องการอยู่นอกขอบเขตนี้ เราจะบอกตรง ๆ ตั้งแต่ต้น
สิ่งที่เราทำได้
- เทียบเกรดจากข้อมูลที่คุณส่งมา — รุ่นหุ่น, แกนที่จะเติม, Part No. เดิม หรือรูปฉลากถังเก่า
- จัดหาจาระบี/น้ำมันเกียร์กลุ่มเกียร์ทด/RV reducer ที่ตรงเกรดตามที่ผู้ผลิตกำหนด พร้อมระบุเบอร์ NLGI หรือค่า ISO VG และชนิดสารข้นให้ชัดทุกรายการ
- ส่ง SDS ให้ใช้ประกอบการอนุมัติ ของฝ่ายจัดซื้อ/ฝ่ายความปลอดภัย
- เช็กสต็อกและ lead time เพื่อให้วางแผนสั่งของถึงก่อนวันหยุดเครื่อง
- จัดส่งโรงงานในนิคมอุตสาหกรรม เช่น อมตะ โรจนะ บางปู ลาดกระบัง (เงื่อนไขจำนวนขั้นต่ำและค่าจัดส่งขึ้นกับรุ่นสินค้าและปลายทาง)
สิ่งที่เราไม่ทำ (และเหตุผล)
- ไม่ใช่ตัวแทนของแบรนด์หุ่นยนต์ — เราจำหน่ายสารหล่อลื่นที่ตรงสเปกตามที่ผู้ผลิตกำหนดเท่านั้น ไม่มีสถานะเป็นตัวแทนจำหน่าย ผู้แทน หรือพันธมิตรอย่างเป็นทางการของแบรนด์หุ่นยนต์รายใด
- ไม่ฟันธงเงื่อนไขการรับประกันแทนผู้ผลิตหุ่น — เรื่องนี้ต้องเช็กกับผู้ผลิตหรือผู้ดูแลสัญญาบริการของคุณเอง
- ไม่มีจาระบีสำหรับเกียร์ Harmonic Drive — เป็นเกียร์คนละชนิดกับเกียร์ RV (เป็น strain wave gear) ผู้ผลิตกำหนดจาระบีเฉพาะของตัวเองไว้ ใช้ของกลุ่มเกียร์ RV แทนกันไม่ได้ ถ้าแกนที่คุณจะเติมเป็น Harmonic เราจะแจ้งให้ทราบตรง ๆ ว่าไม่มีของ
- ไม่แนะนำให้ใช้ของเทียบเกรดเมื่อเราไม่มีของตรงสเปก — เพราะปลายทางของการเดาคือค่าซ่อมเกียร์ ไม่ใช่ค่าจาระบี
สรุป
▶ ตอบสั้น: หุ่น Yaskawa, Nachi, OTC DAIHEN, Panasonic และ Kawasaki ใช้ชุดเกียร์ทดรอบความแม่นยำสูงในตระกูลเดียวกับหุ่น FANUC เป็นส่วนใหญ่ จึงใช้จาระบีในกลุ่มเดียวกัน คือ จาระบีกึ่งเหลวเบอร์ NLGI 0 หรือ 00 แบบ EP แต่แต่ละแบรนด์ออก Part No. ของตัวเอง และ ยุคของเครื่องกับรุ่นเกียร์เป็นตัวชี้เบอร์มากกว่ายี่ห้อ — จึงต้องยืนยันเกรดจากคู่มือของรุ่นนั้นก่อนสั่งเสมอ
จาระบีหุ่นยนต์ (หรือที่หลายคนคุ้นปากว่า จารบีหุ่นยนต์) ไม่ได้เป็นเรื่องของ FANUC อย่างเดียว — สิ่งที่กำหนดว่าต้องใช้ตัวไหนคือ ชนิดเกียร์ที่อยู่ในข้อต่อ ไม่ใช่โลโก้ที่แปะอยู่บนแขน
สิ่งที่ควรทำต่อจากบทความนี้
- เปิดคู่มือ maintenance ของรุ่นหุ่น หัวข้อ lubrication แล้วจดออกมา 4 อย่าง — ชนิด (จาระบี/น้ำมัน), เกรดหรือ Part No. ที่กำหนด, ปริมาณเติมแยกรายแกน และรอบเปลี่ยนถ่าย
- แยกให้ชัดว่าแกนไหนเป็นเกียร์ RV แกนไหนเป็น Harmonic เพราะสองกลุ่มนี้ใช้ของคนละตัวและสลับกันไม่ได้
- ถ้าไม่มีคู่มือ ให้ถ่ายรูปฉลากถังเดิม แล้วเทียบกลับที่คู่มือให้ได้ในภายหลัง — อย่าใช้ของที่ใช้อยู่เป็นหลักฐานเดียว
- วางแผนสั่งของให้ถึงก่อนวันหยุดเครื่อง จะได้ไม่ต้องเสี่ยงหยิบของเทียบเกรดเพราะหาไม่ทัน
อ่านภาพรวมการเลือกทั้งหมดได้ที่ คู่มือเลือกจาระบีหุ่นยนต์ให้ตรงสเปก · เทียบรุ่นหุ่นกับรหัสอะไหล่ได้ที่ ตารางเทียบ Part No. สารหล่อลื่นหุ่นยนต์ · ดูสินค้าที่ จาระบีและน้ำมันเกียร์หุ่นยนต์ที่เรามีสต็อก
แจ้งยี่ห้อ + รุ่นหุ่น + แกนที่จะเติม เราเช็กเกรดให้
ทักไลน์ @620fnswu ส่งมา 3 อย่างในข้อความเดียว — ยี่ห้อและรุ่นหุ่น · แกนที่จะเติม · Part No. เดิมหรือรูปฉลากถังเก่า ทีมงานจะเทียบให้ว่าเกรดที่คู่มือระบุอยู่ในกลุ่มที่เรามีของหรือไม่ พร้อมเช็กสต็อกและ lead time ให้ ถ้าไม่มีของตรงสเปกเราบอกตรง ๆ ไม่แนะนำให้ใช้ของเทียบเกรดมั่ว
ทักไลน์เช็กสเปก/สต็อกช่วยเทียบสเปกให้ฟรี ไม่มีข้อผูกมัด — สอบถามราคาทางไลน์ได้เลย · หรือโทร 090-991-9366 · อีเมล [email protected]
หมายเหตุ: GIN189 เป็นผู้จำหน่ายสารหล่อลื่นที่ตรงสเปกตามที่ผู้ผลิตหุ่นยนต์กำหนด (Part No. ตรงกัน) ไม่ได้เป็นตัวแทนจำหน่ายหรือพันธมิตรอย่างเป็นทางการของ FANUC, Yaskawa, Nachi, OTC, Daihen, Kawasaki, Panasonic, Nabtesco, ENEOS, Castrol, Kyodo Yushi หรือแบรนด์ใด ๆ ข้อมูลเชิงเทคนิคในบทความนี้เป็นความรู้ทั่วไปเพื่อประกอบการตัดสินใจ ไม่ใช่คำแนะนำทางวิศวกรรมที่ใช้แทนคู่มือผู้ผลิตได้ และไม่ใช่การตีความเงื่อนไขการรับประกันแทนผู้ผลิต — ก่อนเลือกชนิด เกรด ปริมาณ หรือลงมือเปลี่ยนถ่ายจริง ให้ยืนยันกับคู่มือ maintenance ของรุ่นเครื่องและผู้ให้บริการที่ดูแลหุ่นของคุณทุกครั้ง